Logo Stichting Groene Pedagogiek

Zaterdag 19 maart, themadag ter ere van Kees Both

Stichting Springzaad organiseert de themadag Groene verwondering op zaterdag 19 maart!

Meld je snel aan!

Er is een gevarieerd, speels programma samengesteld met inhoudelijke momenten, ruim tijd voor ontmoeting én uiteraard een buitenprogramma. Het evenement vindt plaats op een prachtige locatie op de Jenaplanschool De Lanteerne in Nijmegen. Om de school liggen meerdere natuurlijk ingerichte speelpleinen en buitenonderwijs wordt er actief op vormgegeven door het team.

Voor het programma en het aanmelden klink Groene verwondering.


Tijdschrift Oase: Kees Both en Groene pedagogiek

Na het overlijden van Kees Both op 8 september 2021 heeft stichting Oase een mooi artikel gepubliceerd in hun tijdschrift Oase. Het artikel is geschreven door Ilse Vonder, bestuurslid stichting Groene Pedagogiek, en geeft een goede inkijk in het belangrijke werk van Kees voor de groene pedagogiek.

Dit artikel is met toestemming van de redactie overgenomen uit Tijdschrift Oase, www.stichtingoase.nl

Tijdschrift Oase: Kees Both en de Groene pedagogiek, winter 2021


Kennisgeving overlijden Kees Both

Op 8 september jl. is ons erelid Kees Both overleden.

Kees was natuurkenner en groene pedagoog in hart en nieren. Hij had een veelzijdige staat van dienst. Kees begon als Jenaplanonderwijzer, maar werd al snel leerplanontwikkelaar, publicist, redacteur, theoreticus, praktijkmens, verbinder en stimulator.

Kees heeft de waarde en betekenis van natuur geduid voor een gezonde ontwikkeling van kinderen. Hij heeft daarmee een essentiële bijdrage geleverd aan het ontwikkelen van een ‘groene pedagogiek’, als slechts één, maar wel een onmisbare kleur in het totale spectrum van de opvoedkunde.

Dat ook de klimaatverandering Kees zorgen baarde, blijkt uit zijn publicatie uit 2013: De klimaatcrisis en een pedagogiek van de hoop.

 

Wij herinneren ons Kees als een beminnelijk, bescheiden, moreel hoogstaand en spiritueel mens. Nooit uit op eigen belang, altijd beschouwend en serieus.

Tijdens ons congres ‘Groene Pedagogiek – kennen, beleven en benutten’ in november 2017 heeft het bestuur van onze stichting Kees  tot erelid benoemd. We zijn hem zeer erkentelijk voor het zeer omvangrijke en divers ‘oeuvre’ dat hij nalaat en denken met grote dankbaarheid aan ons erelid terug.

 

Het bestuur van de stichting Groene Pedagogiek

 

Wij verwijzen hierbij graag naar enkele publicaties van en over Kees Both

http://stichtinggroenepedagogiek.nl/wp-content/uploads/2017/03/De-klimaatcrisis-en-een-pedagogiek-van-de-hoop-2013.pdf

https://www.hjk-online.nl/natuur-techniek/opgroeien-in-natuur/

https://stichtinggroenepedagogiek.nl/groene-pedagogiek/kees-both-zijn-leven-en-werken/


Januaribericht

Januarinieuws stichting Groene Pedagogiek

2020 is nu echt begonnen! Al bij de start van het nieuwe decennium belooft ’t spannend te worden. Hoe gaat het verder met de maatregelen voor het klimaat, is er hoop dat we de achteruitgang van de natuur kunnen tegenhouden? Wij, groene pedagogen, en met ons vele anderen, gaan ervoor!

We hebben een goed voornemen: regelmatig zullen we op deze pagina een nieuwsbericht plaatsen met berichten uit de actualiteit, leestips en aankondigingen van activiteiten.

Hier volgt de eerste editie van 2020. Veel leesplezier!

Actueel

Klimaatverandering en pedagogiek

Dat de aarde opwarmt is geen nieuws: de gevolgen zijn zichtbaar en voelbaar. Mede dankzij klimaatactiviste Gretha Thunberg is klimaatverandering een onderwerp dat steeds meer jongeren raakt en motiveert tot actie. Maar hoe ga je als opvoeder, pedagoog of leerkracht om met dit lastige onderwerp? Hoe bereiden scholen hun leerlingen voor op klimaatverandering en de omslag naar duurzame energie? De vragen zijn gemakkelijk gesteld, de antwoorden ingewikkeld. Ons erelid Kees Both heeft zich daar in 2013 in zijn lezing ‘De klimaatcrisis en een pedagogiek van de hoop’ al over uitgesproken. Hij pleit ervoor kinderen als vorm van actieve hoop mee te geven wat ze op hun niveau zelf kunnen doen. Hij noemt een zgn. ladder van milieuverantwoordelijkheid: van het mooi maken van de school met natuurmateriaal, tot helpen minimaliseren van de CO2-uitstoot. De visie van Kees Both is actueler dan ooit, zie

http://stichtinggroenepedagogiek.nl/wp-content/uploads/2017/03/De-klimaatcrisis-en-een-pedagogiek-van-de-hoop-2013.pdf

Lezenswaard is ook het artikel over onderwijs voor klimaatvaardige generaties.

https://www.mo.be/opinie/een-ander-onderwijs-nodig-voor-klimaatvaardige-generaties?utm_campaign=daily&utm_medium=newsletter&utm_source=email&fbclid=IwAR3gZVbVOK94rnURRRZcdGxMbPDU0TgfOvg1QZFDVqL70OpOWCJrNS-m8fY

 

Tijd om te lezen!

De nieuwe Louv!

Journalist en auteur Richard Louv werd beroemd met ‘Het laatste Kind in het Bos’. In zijn nieuwe boek “Our Wild Calling” gaat hij in op de relatie van mensen met wilde dieren. Wat wilde dieren kunnen betekenen voor de gezondheid en het welzijn van mensen is volgens Louv nauwelijks onderzocht. Hij schrijft er beeldend over en ontvouwt zijn visie en boodschap vooral via verhalen van anderen. Hij maakt duidelijk wat het opbouwen van een emotionele band met wilde dieren voor mensen kan betekenen. In “Our Wild Calling” beschrijft hij hoe dieren mensen vormen, maar ook wat de invloed is van mensen op wilde dieren en hoe wij hen beter kunnen beschermen. Educatie kan daaraan veel bijdragen. Louv oppert bijvoorbeeld het vormen van zogenoemde ‘Neighborhood Wildlife Watch’ groepen om wilde dieren te observeren, conflicten tussen mensen en dieren voor te zijn, en de effecten van klimaatverandering te monitoren. Louv’s boek “Our Wild Calling” is een waardig opvolger van ‘Het laatste Kind in het Bos’, of het een echte topper is mag de lezer zelf bepalen.

How Connecting with Animals Can Transform Our Lives—and Save Theirs

ISBN 978-1-61620-560-7

 

Van onze ambassadeur Joop Berding: Opvoeding en onderwijs tussen geduld en onderwijs

Is het geduld met kinderen en andere mensen uit de samenleving aan het verdwijnen? Over deze indringende vraag gaat het nieuwe boek van Joop Berding, ambassadeur van onze stichting.

https://nivoz.nl/nl/nivoz-podcast-met-joop-berding-tussen-geduld-en-ongeduld-over-de-worsteling-tussen-afwachten-en-ingrijpen

Opvoeding en onderwijs tussen geduld en ongeduld, ISBN 978-90-8575-083-3

 

Voor je agenda

Themabijeenkomst voor en door netwerkleden

Twee keer per jaar, ook dit voorjaar, wordt een bijeenkomst georganiseerd voor netwerkleden en andere belangstellenden. Hiervoor zijn we nog in overleg met een spreker. Zodra de datum en andere gegevens bekend zijn, hoort u meer van ons. Volg hiervoor ook onze site!

 

24 januari 2020, 10- 16.00 uur.

Dag van de Kinderspiritualiteit te Nijmegen, 10- 16.00 uur.

www.oblimon.nl

 

Woensdag 5 februari, 19.30 – 21.30 uur

Interactieve bijeenkomst over het boek van Joop Berding. NIVOZ, Driebergen https://nivoz.nl/nl/ingelaste-onderwijsavond-over-boek-joop-berding-is-het-geduld-uit-de-samenleving-aan-het-verdwijnen

 

 

 

 

 


Verslag 4 oktober gepubliceerd!

Het verslag van de themabijeenkomst afgelopen 4 oktober is gepubliceerd! De deelnemers waren op bezoek op de mooie inspirerende locatie Landerij de Park in Elst. De bijeenkomst was georganiseerd door Yvon Schuler van de Buitenpraktijk ORGYD kindergroen, één van de leden van stichting Groene Pedagogiek.

Een beschrijving van de dag en de uitgebreide presentatie zijn te lezen op deze website onder de Activiteiten. De snelste route naar het verslag is via deze link.

Veel leesplezier!


Verslag 4 okt 2019 Kind, ouder en de rol van de natuur

Systeemgericht begeleiden in een natuurlijke omgeving: opvoedkracht en eigen kracht!

Deelnemers, werkzaam in de groene pedagogiek  uit het hele land, volgden op 4 oktober een veelzijdig programma met lezingen en workshops, zowel binnen als buiten.

Er was veel enthousiasme over de locatie, de sfeer, de omringende natuur, de heerlijke appeltaart en biologische lunch uit eigen keuken gemaakt door mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt. We waren te gast op Landerij de Park, centrum voor natuurbeleving, gelegen in een landelijk gebied tussen Arnhem en Nijmegen. Bijzonder vond men ook, dat de Park vanaf de start grotendeels door vrijwilligers wordt gedraaid, van de moestuin tot aan de kinderboerderij. Meer informatie over Landerij de Park is te vinden op hun website.

 

Kijkend in de ‘keuken’ van een ander bedrijf wisselden deelnemers ervaringen uit en deden ideeën op. Zoals de plastic bakken in de kinderboerderij, waarin hamsters kind- en diervriendelijk op schoot  geaaid kunnen worden. Sommigen vonden bevestiging in hoe ze zelf al werken. Er waren ook kritische geluiden, b.v.: “Waarom heeft deze groene BSO een groot flatscreen? Die komt er bij ons niet in!” Men leerde en passant 2 nieuwe woorden: onaangeharkt (Anneke Bisseling tijdens haar inleiding over De Park) en natuurvrees (Yvon Schuler).

Gastvrouw en netwerk lid Yvon Schuler gaf een heldere presentatie over haar begeleiding en therapie met kind & gezin. Vanuit haar knusse pipowagen werkt zij met kinderen en hun gezinnen, gebruikmakend van de vele mogelijkheden van de Park.

Enkele uitspraken van Yvon en antwoorden op vragen:

  • Ik ga uit van opvoedkracht en eigen kracht, waarbij natuur het proces ondersteunt. Maak gebruik van wat er gebeurt!
  • Niets mislukt. Voor elk kind/gezin is er iets te doen. Je moet veel improviseren, omdenken.
  • Laat ouders zien hoe het kan. De sleutel is het zelf doen, zelf ervaren.
  • Kinderen weten wat ze nodig hebben. Kijk, observeer, vraag, vraag! Kinderen hebben een antwoord. Benut dat met voorbeelden uit de natuur.
  • Ik maak onderscheid tussen de opvoedrol van ouders en de ouderrol, waarbij het om verbinding gaat.
  • Vraag: Wat is het verschil tussen ouders en kinderen in je benadering? Yvon: kinderen doen gewoon mee, ouders hebben vaak natuurvrees. Met ouders moet je meer voorwerk doen.

Tijdens de middagworkshop gingen groepjes deelnemers aan de slag met buiten verzameld materiaal (bloemen, stokken, veren etc.). Hiermee werden mandala’s en praatstokken gemaakt. Tijdens de nabespreking legde Yvon een link van het proces in de groepjes met wat er tijdens het werken met gezinnen gebeurt. Ook gaf ze tips hoe deze processen te benutten.

 

De volledige presentatie van Yvon over haar werkwijze, inspiratie en titels van interessante boeken, is te downloaden via deze link.

Natuurpedagoog Jael Nouhet hield ’s middags een presentatie. Zijn internationale blik (contacten met groene pedagogen in Europa, o.a. Tsjechië) en filosofische instelling vielen op. Met uitspraken zoals: De natuur draagt bij aan ons werk door te ZIJN.

Ook duurzaamheid nam een plek in, in zijn betoog. Jael ziet nieuwe mogelijkheden door slim in te zetten en kennis te delen.

De centrale vraag die Jael aan de deelnemers stelde: Hoe ga je kinderen uitdagen ze sterker te maken voor de toekomst- natuur-gerelateerd?  Ervan uitgaande dat we willen/moeten omschakelen naar lange termijn leven en werken. Hierover werd in kleine groepen gediscussieerd. Buiten gaf Jael enkele korte oefeningen. Onder andere, heel eenvoudig maar doeltreffend: in stilte de natuurlijke omgeving op je laten inwerken.

Download hier de volledige presentatie van Jael.

Peter te Riele, netwerklid, heeft van beide lezingen mooie mindmaps gemaakt:

 


De schatkist van Kees Both

December 2019.

In het novembernummer van Het Jonge Kind verscheen het artikel Opgroeien met Natuur. Auteurs: Laura Minderhoud & Ilse Vonder, groene pedagogen en bestuursleden van stichting Groene Pedagogiek.

https://www.hjk-online.nl/natuur-techniek/opgroeien-in-natuur/

Centraal in het artikel staan: groene pedagogiek en Kees Both, een van de belangrijkste groene pedagogen. Vanaf 1979 tot nu heeft hij leerkrachten, ouders en andere opvoeders geïnformeerd en geïnspireerd over het belang van de relatie tussen kind en natuur. Zijn publicaties zijn een schatkist voor iedereen die zich hiermee bezighoudt. Nog steeds bruikbaar en actueel!

 


Themabijeenkomst 4 oktober 2019

Uitnodiging themabijeenkomst: Kind, ouder en de rol van de natuur.

Op vrijdag 4 oktober a.s. organiseert stichting Groene Pedagogiek van 9.30- 17.00 uur een themabijeenkomst voor haar netwerkleden en belangstellenden. Wij willen u van harte uitnodigen om hierbij aanwezig te zijn!

Deze dag wordt georganiseerd door Kindergroen BUITENpraktijk, verbonden aan het netwerk van de stichting Groene Pedagogiek.

Het thema is:

Kind, ouder en de rol van de natuur. 
Kan natuur gezinnen helpen?

We nemen een kijkje in de unieke BUITENpraktijk van Yvon Schuler. Met haar wildtuin en Pipowagen zet Yvon de natuur intensief in bij het begeleiden van kinderen en ouders. Wat de rol van natuur hierin is, gaat Yvon ons laten ervaren.

 

 

Tevens komt Jael Nouhet, natuurpedagoog, een workshop verzorgen met het thema:’Speel niet met, maar in de natuur’.

We hopen u op 4 oktober te ontmoeten!

Voor het volledige programma zie deze link.
Aanmelden kan via de website: https://stichtinggroenepedagogiek.nl/aanmelden


Uitnodiging themabijeenkomst 4 oktober 2019

Kind, ouder en de rol van de natuur.

Kan natuur gezinnen helpen?

 

Door:             Stichting Groene Pedagogiek/ Kindergroen BUITENpraktijk Elst

Voor:              Netwerkgroep Groene Pedagogen, ouders en relaties van de BUITENpraktijk

                       en andere geïnteresseerden

Wanneer:       vrijdag 4 oktober 2019 van 9.30 – 17.00 uur

Waar:             Kapschuur Landerij de Park, De Park 12, 6661 NW Elst

(www.orgyd-kindergroen.org en/of https://www.landerijdepark.nl)

 

Inleiding

Landerij De Park is een centrum voor natuurbeleving, waar je op een verrassende manier met de natuur in aanraking komt. Naast de kinderboerderij, de natuurspeelplaats, het waterrad en het struinpad, is er nog veel meer te ontdekken en beleven.

Zes maatschappelijk georiënteerde bedrijven richtten samen deze landelijke ruimte in, die vooral voor gezinnen aantrekkelijk is. Één van deze bedrijven is de BUITENpraktijk van ORGYD Kindergroen, onder leiding van Yvon Schuler. Yvon is integratief kindertherapeut en pedagoog.

Yvon: “Wat mij aansprak is dat de organisatie zich richt op gezinnen en kinderen in het bijzonder.

Met mijn praktijk voor kindertherapie en pedagogische ouderbegeleiding kan ik gebruik maken van een uniek stukje natuur. Op deze themadag vertel ik graag over mijn ervaringen. Ook gaan we in op de inzet van natuur bij de ontwikkeling van kinderen en in het bijzonder op gezinnen. Ik werk steeds meer systemisch (met het hele gezin), omdat blijkt dat ouder of kind begeleiding apart minder effect heeft. Ook is merkbaar dat werken op deze plek iets extra’s heeft. Wat? Daar gaan we met elkaar over in gesprek naar aanleiding van voorbeelden en zelf ervaren. Kan natuur helend zijn?”

 

Verder komt Jael Nouhet vertellen over zijn ervaring met werken in de natuur met kinderen. Over het effect van de natuur en de samenhang rondom het gezin en opvoeding in de huidige maatschappij en generatie. In de workshop laat hij ons ervaren wat de natuur van ons vraagt.

 

Programma:

9.30 – 10.00 uur      Inloop met koffie en thee

10.00 – 10.10 uur    Welkom en toelichting op de dag

10.10 – 10.30 uur   Introductie op het ontstaan en de visie van Landerij de Park

10.30 – 11.30 uur    Gezinsgericht begeleiden/hulpverlenen in een natuurlijke omgeving.
                              Wat levert dat op?, door Yvon Schuler

11.30 – 12.15 uur    Koffie /thee en rondgang over het terrein met gelegenheid om inzicht te krijgen in de
mogelijkheden van De Park

12.15 – 13.00 uur    Lunch

13.00 – 14.30 uur    Workshop ronde 1: Speel niet met, maar in de natuur, door Jael Nouhet

14.30 – 14.45 uur    Pauze

14.45 – 16.15 uur    Workshop ronde 2: Introductie Gezinnen in de BUITENpraktijk, door Yvon Schuler

16.15 – 16.30 uur    Plenaire afronding

16.30 – 17.00 uur    Napraten/netwerken met een hapje en drankje

 

Kosten en Aanmelding:

Leden van Stichting Groene Pedagogiek: gratis, inbegrepen bij het lidmaatschap

Directe relaties en cliënten op uitnodiging van Kindergroen BUITENpraktijk: €35,- voor het gehele programma

Niet-leden:     € 65,- voor het gehele programma, dagdeel €40,-

Studenten:     € 25,- voor het gehele programma, dagdeel €15 (maximaal aantal 8)

Aanmelding:  via het formulier op https://stichtinggroenepedagogiek.nl/aanmelden/

 

Zien we u op 4 oktober?

 

Hartelijke groet, namens stichting Groene Pedagogiek en Kindergroen BUITENpraktijk

Ilse Vonder & Yvon Schuler

 

Het is de missie van stichting Groene Pedagogiek om ieder kind in Nederland in contact te brengen met natuur in al haar verschijningsvormen, opdat deze deel gaat uitmaken van hun bestaan. Wij bevorderen en stimuleren kennis over een pedagogische grondhouding die zich richt op de relatie tussen kind en natuur. We richten ons op beleidsmakers, pedagogen, opleidingen, gezondheidswerk en de wetenschap.

 


Save the date: themabijeenkomst 4 okt

In oktober vindt weer een themabijeenkomst van stichting Groene Pedagogiek plaats. Deze wordt georganiseerd door één van onze netwerkleden: Yvon Schuler van praktijk ORGYD kindergroen.

Het thema is: Natuur als genezing!

Pedagogiek en hulpverlening aan kind en gezin in de natuur.

We zijn te gast op landerij de Park in Elst bij Nijmegen. Landerij de Park richt zich op spel en natuurbeleving voor kinderen en hun familie.

Naast recreatie, natuureducatie en kinderopvang is hier ook een Buitenpraktijk voor jeugdhulpverlening – ORGYD kindergroen.

Het programma en het aanmeldformulier volgen nog. Noteer alvast de datum in uw agenda!

Wanneer: vrijdag 4 oktober 2019
Locatie:    Landerij de Park, Elst

We hopen u op 4 oktober 2019 te ontmoeten!